Hoạt động của vỏ não

Sự hoạt động của trí lực là do nhiều loại nơron thần kinh thực hiện
Do đó nảy sinh sự không hoàn toàn thích ứng về hình thái và cơ năng; xuất hiện các loại bệnh tật trong quá trình tiến hóa làm hạn chế hoạt động trí lực bình thường của con người. Không những thế, tư thế lao động trí lực chủ yếu là ngồi (mà như thế thì vỏ não ở cao hơn tim). Do đó tim rất “khó và vất vả”, phải bơm máu lên đủ cho não. Thực tế, công năng của tim chỉ đáp ứng được 1/40 nhu cầu cung cấp máu cho toàn thân. Ngoài ra còn phải dựa vào sự co giãn của mạch máu và tác dụng “bơm” do sự co duỗi của các cơ tạo thành. Như vậy, trạng thái yên tĩnh lâu dài như thế thật không lợi cho hoạt động của não.
Tạo cho vỏ não ở trạng thái hưng phấn thích hợp. Theo những nghiên cứu về điện não đồ, trong quá trình hoạt động trí lực, một số vùng trên vỏ não và ở trung khu dưới vỏ não đều có biến đổi nhất định về điện não. Như thế có nghĩa, sự hoạt động của trí lực là do nhiều loại nơron thần kinh thực hiện. Những thông tin khác nhau tạo nên những phương thức hoạt động không giống nhau của các trùm nơron không đồng nhất và tạo nên các phản ứng đa dạng trong cơ thể, sinh ra các hành vi khác nhau. Do vậy, muốn cho các trùm nơron thần kinh hoạt động nhịp nhàng và hoạt động trí óc đạt hiệu quả cao thì ngoài sự cung cấp máu đầy đủ ra, còn phải tạo cho nó ở vào trạng thái thuận lợi để nâng cao được hệ số thông minh.
Đến tuổi thanh niên, thể lực và trí lực đều đạt được mức đỉnh cao, nhưng sự tăng trưởng về trí lực có hơn về thể lực (một phần không nhỏ của hoạt động trí lực có tính sáng tạo). Ở thời kỳ này, rèn luyện thân thể có tác dụng tốt tới cường độ, độ chuẩn xác, sự nhạy bén và dẻo dai của trí lực.
Sau tuổi trung niên, cả trí lực và thể lực đều bắt đầu suy thoái nhưng tốc độ không đồng đều. Thể lực xuống nhanh hơn. Sau khoảng 40 tuổi, năng lực lao động thể lực bắt đầu đi xuống. Còn trí lực đến năm 50 tuổi mới bắt đầu kém đi. Đến tuổi 80, năng lực lao động thể lực hầu như không còn nữa nhưng trình độ lao động trí lực của người 80 tuổi vẫn còn khỏe và không kém mấy thanh niên 20 tuổi. Tuy nhiên, đến giai đoạn này một số biểu hiện trì trệ và chứng bệnh của tuổi già lần lượt xuất hiện, hạn chế sự dẻo dai và cường độ của hoạt động trí lực. Nếu tập thể dục thể thao, có thể hạn chế, thu nhỏ sự mất cân đối giữa trí lực và thể lực của tuổi trung lão niên, giảm bệnh tật, kéo dài tuổi thọ.